کتاب «سراب و گرداب: خاطرات سه تن از اعضای سازمان منافقین خلق» مجموعه‌ای از روایت‌های شخصی اعضای سابق این سازمان است که در خلال بازداشتشان نوشته شده‌اند. این خاطرات متعلق به سه زن به‌نام‌های مریم شهبازپور، بتول وافری و فرحناز انامی است. شهبازپور و وافری عاملان بمب‌گذاری ناکام در حرم حضرت معصومه (س) و در دفاتر امام خمینی (ره) بوده‌اند، و فرحناز انامی به‌عنوان یکی از عوامل اصلی قتل کشیش میکائیلیان شناخته می‌شود. این خاطرات تحت هدایت و تدوین علی‌اکبر سعیدی سیرجانی، شکل گرفته‌اند؛ او با تشویق این سه نفر، خاطراتشان را در زندان ثبت کرده و برای تنظیم و تدوین آن‌ها کمک‌رسانی کرده است.
این اثر گرچه ساختار رسمی یا ادبی پیچیده‌ای ندارد، اما برای مطالعه‌کنندگان روایت‌گر فضای واقعی درونی این سازمان در آن دوران است. تاریخ دقیق تدوین آن، موضوع اصلی، و نحوه گردآوری خاطرات از طریق یک مصاحبه‌کننده بیرونی، ویژگی‌هایی هستند که آن را از نوع خاطرات صرف متمایز می‌سازد.